Can thiệp ngoại hối trung hòa: Vì sao mua ngoại tệ chưa chắc là nới lỏng tiền tệ?

Ngân hàng trung ương mua USD mà dự trữ của các ngân hàng không tăng vào cuối ngày: hai thông tin này hoàn toàn có thể đi cùng nhau. Lượng nội tệ cấp ra khi mua ngoại tệ có thể được hút về bằng một giao dịch trong nước khác. Trung hòa là triệt tiêu tác động lên thanh khoản thanh toán, chứ không hủy giao dịch ngoại hối.

Ví dụ giả định dưới đây cấp 70 triệu nội tệ khi mua 10 triệu USD, rồi rút đúng 70 triệu bằng cách bán chứng khoán đang nắm giữ. Dự trữ ngân hàng không đổi về ròng, nhưng cơ cấu tài sản của ngân hàng trung ương đã khác. Từ đó chưa thể kết luận chính sách được nới lỏng hoặc tỷ giá phải đứng yên.

Phân biệt tài sản ngoại tệ với số dư dự trữ của ngân hàng

Ký hiệu đồng nội tệ giả định là H. Tỷ giá USD/H bằng 7 nghĩa là một USD đổi được 7 H; tỷ giá tăng thì H yếu đi. Ngân hàng trung ương mua USD và thanh toán H bằng cách ghi có vào tài khoản dự trữ của ngân hàng thương mại tại mình, không giả định phát tiền giấy cho công chúng.

Số dư dự trữ của ngân hàng là khoản nợ của ngân hàng trung ương; tài sản ngoại tệ nằm ở phía tài sản. Cả hai không đồng nhất với tiền gửi hộ gia đình, cung tiền rộng hay vốn chủ sở hữu của tài khoản giao dịch. Bài toán theo dõi số dư thanh toán, không đặt ra hệ số nhân tiền gửi.

Giả định ngân hàng trung ương có đủ chứng khoán trong nước để bán đứt cho các ngân hàng. Chỉ tính tiền thực thanh toán, không tính phí, lãi, đánh giá lại hay dòng tiền khác. Đây không phải nghiệp vụ đang diễn ra hoặc quy chế của một quốc gia cụ thể.

Đối chiếu khoản ghi có và khoản ghi nợ

Mua 10 triệu USD với giá 7 H mỗi USD làm tài sản ngoại tệ và dự trữ ngân hàng cùng tăng 70 triệu H. Sau đó bán đứt chứng khoán trong nước lấy 70 triệu H, tài sản chứng khoán giảm và tài khoản dự trữ bị ghi nợ cùng số tiền. Bảng dùng đơn vị triệu H và ghi mức thay đổi.

Cộng hai giao dịch đã thanh toán, tài sản ngoại tệ tăng 70 và chứng khoán trong nước giảm 70. Tổng tài sản và dự trữ không đổi trong mô hình khép kín. Số USD đã mua vẫn được giữ lại; khoản được trung hòa là phần tăng thanh khoản nội tệ.

Không lấy mệnh giá chứng khoán làm tiền thu về. Chứng khoán mệnh giá 70 chưa chắc thanh toán đúng 70. Nếu dùng công cụ hút tiền có kỳ hạn, còn phải tính dòng tiền đảo chiều lúc đáo hạn. Ví dụ này dùng bán đứt để giữ rõ ranh giới đó.

Hút 50 trong số 70 thì chưa trung hòa hoàn toàn

Mỗi dòng dưới đây bắt đầu độc lập với 200 triệu H dự trữ. Ba dòng đầu có cùng khoản mua USD. Dòng cuối là chiều ngược lại: bán 10 triệu USD và mua 70 triệu H chứng khoán trong nước. Không cộng bốn dòng như giao dịch nối tiếp.

Hút 50 trên 70 tương ứng 50/70, khoảng 71,4286%. Còn 20 trong hệ thống nên số dư cuối kỳ là 220. Không hút thì số dư lên 270; hút đủ 70 mới trở về 200. Ở chiều bán USD, giao dịch ngoại hối rút 70 và mua chứng khoán bơm lại 70. Kết quả vẫn là 200 nhưng chiều giao dịch ngoại hối ngược hẳn.

Vì vậy, số dư không đổi không cho biết ngân hàng trung ương mua hay bán USD. Một cơ chế hội đồng tiền tệ có thể dùng chính thay đổi thanh khoản để điều chỉnh, như cơ chế điều chỉnh thanh khoản của chế độ tỷ giá USD/HKD. Không mặc định mô hình bù trừ tùy chọn này áp dụng cho mọi chế độ tỷ giá.

Chốt số theo ngày thanh toán thực tế

Nếu giao dịch mua USD thanh toán ngày thứ nhất còn bán chứng khoán thanh toán ngày thứ hai, dự trữ lần lượt là 270 rồi 200 khi không có dòng khác. Thông báo sẽ hút tiền vào ngày mai không triệt tiêu số dư đã tăng hôm nay. Ngày công bố, ngày giao dịch và ngày thanh toán phải được tách ra.

Ở trường hợp độc lập khác, hai giao dịch bù trừ trong cùng ngày nhưng một luồng tiền của chính phủ rút riêng 15 triệu H khỏi dự trữ. Số dư quan sát là 185. Mức giảm này không chứng minh có bán USD vì can thiệp và trung hòa đóng góp ròng bằng không.

Cộng số dư đầu kỳ, tiền thanh toán ngoại hối, tiền thanh toán bù trừ và các dòng khác trong cùng khoảng thời gian, cùng đơn vị H. Nếu thiếu một khoản, giữ nguyên phần chưa đối chiếu. Không gán toàn bộ chênh lệch cho can thiệp hay cộng lượng USD trực tiếp vào số dư H.

Dự trữ đứng yên không bắt tỷ giá đứng yên

Mua ngoại tệ thay đổi cung cầu tiền tệ. Bán chứng khoán hút dự trữ nhưng không đảo giao dịch mua. Cơ cấu tài sản của khu vực tư nhân và thông tin về chính sách tương lai vẫn có thể tác động đến giá. Điều đó còn tùy quy mô, điều kiện thị trường và độ tin cậy của nghiệp vụ.

Nếu tài sản trao đổi thay thế hoàn hảo cho nhau và kỳ vọng chính sách không đổi, hai kênh danh mục và tín hiệu không tạo lý do định giá lại. Ngoài giả định này, có thể có tác động nhưng bảng không định lượng được. Tỷ giá thay đổi sau giao dịch cũng chưa chứng minh quan hệ nhân quả vì không quan sát được đường đi nếu không can thiệp.

Dự trữ tăng không tự chứng minh lãi suất điều hành giảm. Phải xem lãi trả trên dự trữ, khung điều hành và quyết định khác. Không thể đổi 20 triệu H còn lại thành một số điểm cơ bản hoặc mục tiêu tỷ giá. Với cơ quan thực, công cụ, tài sản, chi phí và thẩm quyền phải được xác minh riêng.

Kiểm tra ba kết luận bằng ba nhóm bằng chứng

Xác minh cơ quan thực hiện, mục đích, đồng tiền mua bán, đơn vị tỷ giá và quy mô. Nghiệp vụ đổi ngoại tệ thường xuyên phục vụ chính phủ không mặc nhiên là can thiệp tỷ giá. Sau đó lấy ngày thanh toán hai giao dịch, số tiền thực trả và kỳ hạn của công cụ trong nước nếu có.

Đối chiếu dự trữ sau khi tính cả dòng khác, rồi phân loại bù trừ toàn phần, một phần hoặc chưa thanh toán. Muốn nhận định về tiền gửi hay lãi suất, cần dữ liệu của chính các biến đó.

Cuối cùng ghi riêng ngoại tệ thực trao đổi, thanh khoản ròng còn lại và tác động thị trường hoặc chính sách có căn cứ. Kết quả bằng 0 ở mục thứ hai không trả lời mục thứ ba. Thiếu dòng tiền, ngày thanh toán hoặc khung điều hành thì giới hạn kết luận ở phần đã xác nhận.