Mỹ lên kế hoạch thành lập khối khoáng sản để thách thức sự kiểm soát nguồn cung của Trung Quốc.

Chính quyền Trump đang thúc đẩy kế hoạch thành lập một khối thương mại khoáng sản trọng yếu với các quốc gia đồng minh, một thách thức trực tiếp đối với sự thống trị của Trung Quốc trong chuỗi cung ứng toàn cầu về các vật liệu chiến lược.

Tại Hội nghị Bộ trưởng Khoáng sản Quan trọng đầu tiên ở Washington, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đã công bố đề xuất này, nhằm mục đích đảm bảo nguồn tài nguyên cần thiết cho ngành công nghiệp bán dẫn, xe điện và vũ khí tiên tiến. Cốt lõi của chiến lược này là thiết lập mức giá sàn phối hợp, được thực thi bằng thuế quan, để bảo vệ và mở rộng sản xuất giữa các quốc gia đối tác.

Hình 1: Các quan chức từ hơn 50 quốc gia đã tập trung tại Washington tham dự Hội nghị Bộ trưởng Khoáng sản Quan trọng lần đầu tiên, một hội nghị nhằm mục đích xây dựng các liên minh chuỗi cung ứng mới.

Một liên minh mới nhằm đảm bảo chuỗi cung ứng

Vance lập luận rằng cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung năm ngoái đã phơi bày một điểm yếu nghiêm trọng: sự phụ thuộc nặng nề của phương Tây vào các loại khoáng sản phần lớn do Bắc Kinh kiểm soát. Ông nhấn mạnh rằng hành động tập thể hiện nay là điều thiết yếu để đạt được sự tự chủ.

"Chúng tôi muốn các thành viên hình thành một khối thương mại giữa các đồng minh và đối tác, một khối đảm bảo cho Mỹ tiếp cận được sức mạnh công nghiệp của Mỹ đồng thời mở rộng sản xuất trên toàn khu vực," ông Vance tuyên bố tại cuộc họp.

Ông giải thích mục tiêu là ngăn chặn hành vi thao túng thị trường gây hại cho các ngành công nghiệp trong nước. "Chúng tôi muốn loại bỏ vấn đề người ta tràn vào thị trường của chúng ta những khoáng sản quan trọng giá rẻ để cạnh tranh không lành mạnh với các nhà sản xuất trong nước", Vance nói mà không trực tiếp nêu tên Trung Quốc.

Chiến lược: Thuế quan và giá sàn

Cơ chế được đề xuất dựa trên hệ thống định giá có kiểm soát để đảm bảo tính ổn định và khả năng cạnh tranh trong khối.

"Chúng tôi sẽ thiết lập giá tham chiếu cho các khoáng sản quan trọng ở mỗi giai đoạn sản xuất," ông Vance giải thích chi tiết. "Đối với các thành viên của khu vực ưu đãi, các giá tham chiếu này sẽ đóng vai trò là mức giá sàn được duy trì thông qua biểu thuế điều chỉnh để đảm bảo tính toàn vẹn về giá cả."

Mức giá sàn được bảo hộ bằng thuế quan này được thiết kế để tạo ra một thị trường được bảo hộ, khuyến khích đầu tư vào năng lực khai thác và tinh chế bên ngoài Trung Quốc.

Một liên minh toàn cầu đang hình thành.

Cuộc họp tại Washington, do Ngoại trưởng Marco Rubio chủ trì, đã thu hút các quan chức từ 55 quốc gia thuộc châu Âu, châu Á và châu Phi. Các đại biểu tham dự quan trọng bao gồm Hàn Quốc, Ấn Độ, Thái Lan, Nhật Bản, Đức, Pháp, Anh, Úc và Cộng hòa Dân chủ Congo - những quốc gia có năng lực khai thác và tinh chế khác nhau.

Hình 2: Ngoại trưởng Marco Rubio phát biểu trước hội nghị cấp bộ trưởng, nhấn mạnh việc tập trung các khoáng sản quan trọng ở một quốc gia đã tạo ra một công cụ đòn bẩy địa chính trị.

Rubio nhận xét rằng nguồn cung các khoáng sản này "tập trung rất nhiều trong tay một quốc gia", một tình huống đã trở thành "công cụ gây sức ép trong địa chính trị".

Xây dựng các hiệp định song phương và ba bên mới

Bên cạnh sáng kiến ​​chính, một số thỏa thuận nhỏ hơn cũng được công bố. Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Jamieson Greer tiết lộ các kế hoạch song phương với Mexico và các thỏa thuận ba bên với Liên minh châu Âu và Nhật Bản nhằm tăng cường chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng.

Ngoài ra, Bộ Ngoại giao Argentina đã xác nhận thỏa thuận với Hoa Kỳ nhằm đa dạng hóa chuỗi cung ứng của mình. Quốc gia Nam Mỹ này đặt mục tiêu tận dụng quan hệ đối tác để tăng xuất khẩu đồng và lithium.

Đáng chú ý, Greenland và Đan Mạch, đồng minh NATO chịu trách nhiệm về hòn đảo giàu khoáng sản ở Bắc Cực, đã không có mặt tại cuộc họp.