Giữ cổ phiếu bảo hiểm nào khiến nhà đầu tư “đau ví” nhất?

Một ngành được đánh giá có triển vọng tích cực vẫn không đồng nghĩa với việc mọi cổ phiếu trong ngành đều sinh lời. Trong bức tranh phân hoá đó, chỉ những doanh nghiệp có lợi thế cạnh tranh vượt trội mới mang lại thành quả đầu tư, còn lựa chọn sai mã có thể khiến nhà đầu tư phải trả giá đắt.

Diễn biến VN-Index và chỉ số ngành bảo hiểm trong năm 2025Nguồn: VietstockFinance

VN-Index “chào tạm biệt” năm 2025 bằng việc xác lập đỉnh lịch sử mới theo giá đóng cửa tại 1,784.49 điểm, tăng 518 điểm so với đầu năm, tương đương 41%. Trong khi đó, chỉ số ngành bảo hiểm chỉ tăng khoảng 26%, dừng trên mốc 385 điểm vào cuối năm.

Trong môi trường lãi suất thấp, dòng tiền thường có xu hướng rời bỏ các kênh an toàn để tìm đến các kênh đầu tư có mức sinh lời cao hơn (high risk, high return) như cổ phiếu. Năm qua, lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết khởi sắc nhờ nhu cầu tiêu dùng nội địa phục hồi cùng kỳ vọng về một chu kỳ tăng trưởng mới đã tiếp sức cho thị trường chứng khoán hút vốn mạnh và bùng nổ.

Việc cổ phiếu bảo hiểm đi chậm hơn chỉ số chung của thị trường phản ánh đặc thù của ngành. Trong giai đoạn thị trường hưng phấn, dòng tiền ưu tiên các nhóm cổ phiếu “nhạy” với biến động của thị trường và có khả năng mang lại mức sinh lời cao trong thời gian ngắn, trong khi bảo hiểm mang tính ổn định và phòng thủ nên ít trở thành tâm điểm đặt cược của thị trường.

Bức tranh phân hoá cũng đến từ tốc độ cải thiện doanh thu và lợi nhuận. Lợi nhuận ngành bảo hiểm phi nhân thọ tăng mạnh nhờ tỷ lệ bồi thường giảm, nhưng tăng trưởng doanh thu phí chậm. Hơn hết, hoạt động tài chính không còn tạo cú hích lớn như khi lãi suất cao, khiến lợi nhuận chung thiếu những điểm bùng nổ. Điều này dẫn đến kỳ vọng định giá thận trọng hơn so với các nhóm tăng trưởng nóng.

Một ngành, hai số phận

Đằng sau bức tranh lợi nhuận khởi sắc là sự phân cực trên sàn chứng khoán. Lợi thế thị phần và sức cạnh tranh trở thành yếu tố quyết định, khi dòng tiền chủ yếu “ưu ái” những doanh nghiệp đầu ngành, còn kẻ yếu buộc chấp nhận bị bỏ lại phía sau.

Trong ngành bảo hiểm phi nhân thọ, hiệu suất sinh lời của cổ phiếu cũng phân hóa dựa trên “miếng bánh” thị phần và sự cải thiện tích cực từ doanh thu phí. Theo báo cáo thị trường bảo hiểm tháng 11/2025 của Bộ Tài chính, PVI dẫn đầu với thị phần 17.69% và doanh thu ước 12,749 tỷ đồng, tăng 10.96%. Theo sau là Bảo Việt (BVH) chiếm 12.9%, ước đạt 9,292 tỷ đồng (tăng 5.28%); Bảo Minh chiếm 7.07% đạt 5,092 tỷ đồng (giảm 1.7%); MIC chiếm 5.93% đạt 4,274 tỷ đồng (tăng 3.41%); và BIC chiếm 5.74% đạt 4,138 tỷ đồng (tăng 2.81%).

Vị thế dẫn đầu về thị phần và tốc độ tăng trưởng doanh thu phí bảo hiểm trên 10% giúp cổ phiếu PVI tiếp tục là mã tăng giá mạnh nhất ngành bảo hiểm trong năm 2025, với mức tăng 59%, đánh dấu năm thứ hai liên tiếp giữ ngôi đầu về tăng giá. Vốn hóa theo đó tăng lên 21,784 tỷ đồng.

Các mã khác tăng giá trong năm như BVH, BIC, MIG và hai doanh nghiệp tái bảo hiểm PRE, VNR đều là những tên tuổi có thị phần đáng kể và duy trì được đà tăng trưởng doanh thu phí bảo hiểm.

Đáng chú ý, PTI là trường hợp cá biệt khi vị thế trên sàn đi ngược nền tảng cơ bản. Dù là “á quân” tăng giá trong năm 2025, doanh nghiệp không thuộc nhóm có lợi thế thị phần, trong khi lợi nhuận ròng 9 tháng giảm 8% do doanh thu bảo hiểm đi lùi, và lợi nhuận tài chính suy giảm.

Diễn biến giá cổ phiếu PTI từ năm 2021 đến phiên 14/01/2026

Giá PTI tăng không nhờ nền tảng kinh doanh mà được thúc đẩy bởi biến động cơ cấu cổ đông lớn. Cú bùng nổ bắt đầu từ cuối tháng 10, cổ phiếu tăng gần 36% chỉ trong 8 phiên (27/10–05/11), thanh khoản tăng vọt lên gần 55 ngàn cp/phiên, cao gấp nhiều lần mức trung bình dưới 10 ngàn /cp trước đó. Sau đó diễn ra chuỗi giao dịch thỏa thuận lớn ba phiên liên tiếp (06–10/11) với tổng 29.5 triệu cp, tương đương 24.5% lượng lưu hành, trị giá gần 1,328 tỷ đồng, tương ứng giá bình quân 45,000 đồng/cp. Phiên 21/11 ghi nhận thêm giao dịch thỏa thuận 9.5 triệu cp trị giá gần 381 tỷ đồng, nâng tổng khối lượng thỏa thuận tháng 11 lên 32 triệu cp, tương đương 32.3% vốn PTI, trị giá hơn 1,700 tỷ đồng.

Liên quan đến bên bán, hai cổ đông lớn là bà Hoàng Thị Minh Phương và bà Vũ Thị Thư đồng loạt thoái vốn và không còn là cổ đông lớn từ 07/11. Bà Phương bán toàn bộ 11.93 triệu cp (9.89% vốn), trong khi bà Thư bán 6 triệu trên 11.93 triệu cp nắm giữ, giảm sở hữu từ 9.89% xuống 4.91%.

Trong giai đoạn tăng nóng, PTI bứt phá hơn 73% so với đầu năm, đạt vùng giá cao nhất 4 năm kể từ 9/2022. Sau đó cổ phiếu điều chỉnh 19% từ đỉnh, dừng tại 34,000 đồng/cp cuối năm 2025 và tiếp tục giảm thêm 12% chỉ trong tuần giao dịch đầu năm 2026.

Dù chung 1 cổ đông lớn Dongbu (DB) Hàn Quốc nhưng BHI và AIC lại mang số phận trái ngược PTI trong năm 2025. Cổ phiếu BHI giảm sâu nhất toàn ngành với mức mất giá 20% và AIC giảm 9% sau một năm nắm giữ. Đáng lưu ý, bộ đôi này cũng từng gây “đau đầu” từ 2024 khi BHI giảm 43% và AIC giảm 25%.

Diễn biến cổ phiếu tiêu cực phần lớn phản ánh kết quả kinh doanh ảm đạm. BHI lỗ ròng 9 tháng đầu năm, còn AIC dù thoát lỗ nhưng lợi nhuận chỉ khiêm tốn 13 tỷ đồng. Ngoài yếu tố nền tảng, trạng thái giao dịch của 2 cổ phiếu này cũng rơi vào không gian “chật hẹp” hơn sau khi DB Insurance thâu tóm 75% vốn từ năm 2024. Tỷ lệ sở hữu cao dẫn đến cổ phiếu gần như “cô đặc”, khó lòng thu hút được dòng tiền mới tham gia, giá cổ phiếu vì thế trượt dài mà không có lực đỡ.

Thanh khoản thu hẹp

Nguồn: VietstockFinance

Nếu năm 2024 dòng tiền ưu ái nhóm cổ phiếu bảo hiểm thì năm 2025 lại không còn được như vậy. Thanh khoản nhóm này “co lại” khi dòng tiền chuyển dịch sang các cổ phiếu tài chính như ngân hàng và chứng khoán – những nhóm hưởng lợi và phản ứng nhanh hơn với môi trường lãi suất thấp. Kéo theo đó, thanh khoản bình quân của nhóm cổ phiếu bảo hiểm năm 2025 giảm 21% so với năm trước, tương đương 477 ngàn cp/ngày, xuống còn gần 1.8 triệu cp/ngày. Tuy vậy, nhờ mặt bằng giá cổ phiếu tăng, giá trị giao dịch toàn ngành vẫn tăng nhẹ 1% lên gần 67 tỷ đồng/phiên.

BVH là cổ phiếu có thanh khoản cao nhất với gần 622 ngàn cp/phiên, tăng 3% so với năm 2024. Giá trị giao dịch tăng mạnh hơn ở mức 21% lên 33 tỷ đồng/phiên.

Ở chiều bùng nổ thanh khoản, PTI xếp đầu khi cao gấp 38 lần năm trước, khối lượng giao dịch leo lên hơn 167 ngàn cp/ngày, theo sau là PGI gia tăng thanh khoản gấp 13 lần, lên hơn 32 ngàn cp/phiên.

Ngược lại, nhiều mã thu hẹp thanh khoản đáng kể như PVI giảm 33% xuống gần 93 ngàn cp/ngày; MIG giảm 24% còn 305 ngàn cp/ngày; BLI giảm 42%. Đáng chú ý nhất là BHI và AIC khi thanh khoản gần như mất hẳn so với năm trước, trong đó BHI trở thành cổ phiếu “kẹt thanh khoản” nhất nhóm với chỉ 545 cp được chuyển giao mỗi ngày.

Khối ngoại bán ròng hơn 300 tỷ đồng

Năm 2025, khối ngoại “bán nhiều hơn mua” đối với nhóm cổ phiếu bảo hiểm phi nhân thọ. Thống kê cho thấy nhà đầu tư nước ngoài bán ròng hơn 7.9 triệu cp trong nhóm này, tương ứng giá trị khoảng 310 tỷ đồng. Đây là động thái phần nào phản ánh quan điểm thận trọng của dòng vốn ngoại khi lợi nhuận của nhiều doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ phụ thuộc bởi khả năng kiểm soát tỷ lệ bồi thường và đóng góp lợi nhuận tài chính không còn bùng nổ như giai đoạn lãi suất cao trước đó.

Áp lực bán tập trung chủ yếu tại BIC và PVI – hai cổ phiếu có quy mô vốn hóa thuộc nhóm dẫn đầu ngành với giá trị bán ròng lần lượt khoảng 208 tỷ đồng và 100 tỷ đồng.

Ở chiều ngược lại, BVH và ABI thu hút được lực mua ròng từ nhà đầu tư nước ngoài, song quy mô khiêm tốn hơn nhiều so với lượng bán ra trong cả ngành. Giá trị mua ròng tại BVH và ABI lần lượt khoảng 48 tỷ đồng và 36 tỷ đồng.

Diễn biến dòng vốn ngoại năm 2025 phản ánh khối ngoại vẫn còn dè dặt với cổ phiếu bảo hiểm phi nhân thọ, bất chấp nền tảng vĩ mô khởi sắc hơn. Một chu kỳ hút vốn mới có thể phải cần đến những tín hiệu rõ nét về đóng góp lợi nhuận từ hoạt động tài chính, diễn biến tỷ lệ bồi thường cũng như dư địa tăng trưởng doanh thu phí trong giai đoạn tới.

Khang Di

FILI - 19:00:00 15/01/2026